Το «νεκροταφείο» ραδιενεργών αποβλήτων στον «Δημόκριτο» & η “Διαβούλευση”

[20/10/2026]

Στις 02 Οκτωβρίου 2026 δημοσιεύτηκε και τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) σχετικά με το σχέδιο που προκρίνει το χώρο των εγκαταστάσεων του «Δημόκριτου» ως τη μόνιμη θέση για την ταφή ραδιενεργών αποβλήτων (μέσω επιφανειακής κρύπτης και γεωτρήσεων). Θέλουν να μετατρέψουν έναν ερευνητικό χώρο που βρίσκεται εντός του αστικού ιστού σε μόνιμο νεκροταφείο των ραδιενεργών αποβλήτων της χώρας!

Σύμφωνα με τη ΣΜΠΕ, στην Ελλάδα εκτιμάται ότι ο όγκος όλων των κατηγοριών (VLLW, LLW, ILW) Αναλωθέντων Καυσίμων & Ραδιενεργών Αποβλήτων (ΑΚΡΑ) αντιστοιχεί σε 854,4 m3.

Ο όγκος αυτός αντιστοιχεί στην πλειοψηφία του σε μη επεξεργασμένα απόβλητα. Μετά από επεξεργασία και συμπίεση ο όγκος των αποβλήτων αναμένεται να φτάσει σε 400 m³ περίπου.

Γιατί μας αφορά όλους;

Παραβίαση Διεθνών Κανόνων Ασφαλείας

Η συγκεκριμένη πρόταση έρχεται σε ευθεία και πλήρη αντίθεση με τα επίσημα κριτήρια του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA) και των Ευρωπαϊκών Οδηγιών / EURATOM. Οι διεθνείς κατευθυντήριες γραμμές επιβάλλουν τη χωροθέτηση μόνιμων αποθηκών ραδιενεργών αποβλήτων αποκλειστικά σε απομονωμένες, με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα περιοχές, με απόλυτη γεωλογική σταθερότητα.

Το ελληνικό σχέδιο, αντιθέτως, προτείνει τη μόνιμη ταφή των ραδιενεργών αποβλήτων στην καρδιά του αστικού ιστού της Αττικής, σε μια περιοχή που εφάπτεται άμεσα με κατοικίες, αθλητικά κέντρα και σχολικά συγκροτήματα, μεταφέροντας αδικαιολόγητο ρίσκο σε χιλιάδες πολίτες αλλά και στις επόμενες γενιές, με μοναδικό κριτήριο την κυβερνητική «οικονομική και διοικητική ευκολία».

“Διαβούλευση” στα «μουλωχτά»…

Στη δημοσίευση της ΣΜΠΕ στην ιστοσελίδα της Ελληνικής Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας (Ε.Ε.Α.Ε.) για ενημέρωση του κοινού (βλ. στιγμιότυπο οθόνης) υπάρχει η φράση: «σύμφωνα με τα οριζόμενα στην ΚΥΑ ΥΠΕΧΩΔΕ/ΕΥΠΕ/οικ.107017/2006 (Β΄ 1225)», αλλά δεν υπάρχει κάποια ρητή αναφορά για το χρονικό διάστημα της διαβούλευσης, ώστε να διευκολύνει τον απλό πολίτη να συμμετάσχει.

Δηλαδή, για να εντοπίσει ο πολίτης ποιο είναι το διαθέσιμο χρονικό διάστημα για τη διαβούλευση, θα πρέπει να αναζητήσει το σχετικό ΦΕΚ στο Διαδίκτυο, να το κατεβάσει και να διαβάσει στην ΚΥΑ (Κοινή Υπουργική Απόφαση) του 2006, ότι η προθεσμία για συμμετοχή είναι τριάντα (30) ημέρες από τη δημοσίευση της ανακοίνωσης.

Στη συνέχεια να διαβάσει τη ΣΜΠΕ των 253 σελίδων, μετά να σχολιάσει, και όλα αυτά εάν προλάβει το χρονικό όριο.

Σύμφωνα με την ως άνω ΚΥΑ, την ευθύνη για τη δημοσιοποίηση της ΣΜΠΕ για διαβούλευση έχει η Αρχή Σχεδιασμού της ΣΜΠΕ, δηλαδή η Ε.Ε.Α.Ε.. Η Ε.Ε.Α.Ε. έχει και την ευθύνη της κοινοποίησης της μελέτης στις Περιφέρειες και τους εμπλεκόμενους Δήμους της χώρας, οι οποίοι με τη σειρά τους τη δημοσιεύουν στις δικές τους ιστοσελίδες για την ενημέρωση των τοπικών κοινωνιών.

Έτσι, παρότι παραλήπτης των σχολίων είναι η Διεύθυνση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης (ΔΙΠΑ) του ΥΠΕΝ, αν αναζητήσετε κάποια σχετική ενημέρωση στην ιστοσελίδα του ΥΠΕΝ δεν θα βρείτε. Περιέργως, ούτε στην ιστοσελίδα της Περιφέρειας Αττικής, ούτε στην ιστοσελίδα του Δήμου Παπάγου – Χολαργού εντοπίσαμε κάποια ανακοίνωση.

Η χρονική συγκυρία

Ο χρόνος εκπόνησης και δημοσίευσης της ΣΜΠΕ δεν είναι άσχετος με όσα σχεδιάζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αποφασίστηκαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και ανακοινώθηκαν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 10 Μαρτίου 2026, σχετικά με τη «Στρατηγική για την ανάπτυξη και εγκατάσταση μικρών δομοστοιχειωτών αντιδραστήρων (SMR) στην Ευρώπη». Σχεδιασμοί και αποφάσεις που άνοιξαν τη συζήτηση και τις διαδικασίες και σε εθνικό επίπεδο.

Τον Ιούνιο 2026, η Athlos Energy (μια ιδιωτική εταιρεία) σε συνεργασία και με τη χρήση της πλατφόρμας Plinth της αμερικανικής εταιρείας Cambrian Nuclear, έκανε προκαταρκτική ανάλυση χωροθέτησης πυρηνικών σταθμών στην Ελλάδα.

Στις 24/08/2026 με την υπ’ αριθμόν 28 Πράξη του Υπουργικού Συμβουλίου (ΦΕΚ Α΄136 / 08.09.2026) συστάθηκε η Κυβερνητική Επιτροπή για την Πυρηνική Ενέργεια. Η Επιτροπή είναι αρμόδια για την εκπόνηση εμπεριστατωμένης εισήγησης («Τελική Έκθεση») προς το Υπουργικό Συμβούλιο για τη λήψη απόφασης αναφορικά με την εκκίνηση ή μη εθνικού προγράμματος πυρηνικής ενέργειας.

Η Ε.Ε.Α.Ε.

Η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (Ε.Ε.Α.Ε.) είναι η αρμόδια εθνική ρυθμιστική Αρχή για την ασφάλεια και την εποπτεία των δραστηριοτήτων που σχετίζονται με την πυρηνική τεχνολογία, τις ακτινοβολίες και την ακτινοπροστασία. Ασκεί ελεγκτικές και ρυθμιστικές αρμοδιότητες, με αποστολή να διασφαλίζει την προστασία του ανθρώπου, του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας από τους κινδύνους των ιοντιζουσών και των τεχνητά παραγόμενων μη ιοντιζουσών ακτινοβολιών.

Πρόεδρος της Ε.Ε.Α.Ε., από το 2008, είναι ο κ. Χ. Χουσιάδας, πάντοτε πρόθυμος να εξυπηρετήσει και να διαβεβαιώσει ότι όλα βαίνουν καλώς. Έκτοτε, η θητεία του ανανεώθηκε διαδοχικά από υπουργούς όλων των κυβερνήσεων που ακολούθησαν (ΠΑΣΟΚ, συγκυβερνήσεις ΝΔ-ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, και Νέας Δημοκρατίας).

Περίπου ένα μήνα μετά την ανωτέρω απόφαση/ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σε άρθρο του προέδρου της Ε.Ε.Α.Ε., που δημοσιεύθηκε στο ένθετο “Σελίδες Ιστορίας” και κυκλοφόρησε την Κυριακή 19/04/2026 με την “Καθημερινή της Κυριακής”, δηλώνεται η προθυμία της Ε.Ε.Α.Ε. αλλά και η ετοιμότητά της να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις, εφόσον ανοίξει ο δρόμος για αυτές τις επιλογές:

«Έχουμε επίγνωση της ευθύνης και των δυσκολιών, αλλά και εμπιστοσύνη στον εαυτό μας ότι μπορούμε να διασφαλίσουμε την πυρηνική ασφάλεια. Η οικοδόμησή της είναι εφικτή με προσεκτικό σχεδιασμό και κατάλληλες συνεργασίες σε εθνικό και διεθνές επίπεδο».

Οπότε, τώρα ξέρετε ότι είστε σε καλά χέρια και μπορείτε να κοιμάστε τον ύπνο του δικαίου…

Η παρέμβαση στη “διαβούλευση”

Με δεδομένα όλα τα προανεφερθέντα, καλού-κακού όμως, ας κάνετε και μια παρέμβαση στη “διαβούλευση”.

===========================================

Για να σας διευκολύνουμε, μπορείτε να κάνετε copy/paste το κείμενο που ακολουθεί και να το στείλετε για σιγουριά στις ακόλουθες διευθύνσεις :

Προς:

- Διεύθυνση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης (ΔΙ.Π.Α.) ΥΠΕΝ

Email: sec.dipa@prv.ypeka.gr

- Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (Ε.Ε.Α.Ε.)

Email: info@eeae.gr

Θέμα: Σχόλια επί της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) του Εθνικού Προγράμματος Διαχείρισης Αναλωθέντων Καυσίμων και Ραδιενεργών Αποβλήτων (ΑΚΡΑ).

Σχόλια

Με την παρούσα παρέμβαση εκφράζεται η ρητή αντίθεση στην πρόκριση του ΕKΕΦΕ «Δημόκριτος» ως θέσης για τη δημιουργία μόνιμης επιφανειακής εγκατάστασης διάθεσης (κρύπτης) και διάθεσης σε γεώτρηση (borehole disposal) ραδιενεργών αποβλήτων. Η συγκεκριμένη επιλογή παρουσιάζει σοβαρές τεχνικές αποκλίσεις από τα διεθνή κριτήρια ασφάλειας του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA) και του EURATOM στους εξής άξονες:

1. Παραβίαση Πληθυσμιακών Κριτηρίων Χωροθέτησης: Οι κατευθυντήριες γραμμές του IAEA ορίζουν ότι οι χώροι τελικής διάθεσης πρέπει να βρίσκονται σε απομονωμένες περιοχές με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα. Ο «Δημόκριτος» είναι πλέον πλήρως ενταγμένος στον πυκνό αστικό ιστό της Αττικής, εφαπτόμενος με κατοικίες και σχολεία, γεγονός που αυξάνει αδικαιολόγητα το ρίσκο έκθεσης του πληθυσμού.
2. Απουσία Φυσικού Γεωλογικού Φραγμού: Η διεθνής πρακτική της «Άμυνας σε Βάθος» (Defence-in-Depth) απαιτεί τη συνδρομή κατάλληλων γεωλογικών σχηματισμών (π.χ. παχύ στρώμα αργίλου ή γρανίτη) ως τελική προστασία. Η πρόταση της ΣΜΠΕ βασίζεται σχεδόν αποκλειστικά σε τεχνητούς φραγμούς (μηχανική θωράκιση), μειώνοντας τα επίπεδα πλεονασματικής ασφάλειας σε μια περιοχή με υπαρκτή σεισμικότητα (Περιφέρεια Αττικής).
3. Ελλιπής Εξέταση Εναλλακτικών Λύσεων: Η μελέτη προκρίνει τον «Δημόκριτο» με κριτήρια οικονομικής και διοικητικής ευκολίας (ύπαρξη υφιστάμενης υποδομής) και όχι με γνώμονα τη βέλτιστη γεωλογική και περιβαλλοντική καταλληλότητα, παραβιάζοντας την Αρχή της Προφύλαξης.
4. Έλλειψη Κοινωνικής Αποδοχής: Ο IAEA αναγνωρίζει την κοινωνική συναίνεση ως προϋπόθεση ασφάλειας. Η χωροθέτηση μόνιμης αποθήκης εντός της πόλης, ενάντια στη βούληση της τοπικής κοινωνίας και της αυτοδιοίκησης, καθιστά το έργο μη υλοποιήσιμο.

Συμπέρασμα: Ζητείται η αναθεώρηση της ΣΜΠΕ ώστε ο «Δημόκριτος» να παραμείνει αποκλειστικά σταθμός προσωρινής διαχείρισης και ραδιολογικού ελέγχου, και να εκκινήσει άμεσα διαδικασία χωροθέτησης της μόνιμης εγκατάστασης διάθεσης σε απομονωμένη, μη κατοικημένη περιοχή εκτός Αττικής, σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά πρότυπα.

===========================================

Αναμένουμε και τη σχετική απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου από τη σημερινή συνεδρίασή του και θα επανέλθουμε, γιατί έπονται σοβαρές εξελίξεις.

20/10/2026

Για το ΔΙΚΤΥΟ ΠΟΛΙΤΩΝ

Χολαργού – Παπάγου

Περικλής Ζήκας

ΥΓ 1: Αν βαρεθήκατε να σας πουλάνε «φύκια για μεταξωτές κορδέλες» και ενδιαφέρεστε για τεκμηριωμένη ενημέρωση σε βάθος και όχι για «ενημέρωση…» εντυπώσεων & λαϊκισμού που σας πλασάρουν διάφοροι, μείνετε «συντονισμένες/-νοι» μαζί μας !

ΥΓ 2: Για να «γιορτάσουμε» τα 20+ χρόνια δράσεων & παρεμβάσεων του «Δικτύου Πολιτών», έπεται «μπαράζ» ανακοινώσεων…!